Local news from all 26 countiesAbout us

Ní rachaidh an gearradh VAT i ngleic le hardú costais eile atá ag caifé beag i gConamara

By Concubhar Ó Liatháin · The Journal · 8 October 2025

Cé go bhfuil cuma ar an laghdú cáin go dtacaíodh sé le gnóthaí bia timpeall na tíre, tá sé ráite ag úinéir caifé i gConamara nach mbeidh an t-airgead taisce rómhór toisc go bhfuil costais eile ag ardú.

An account is an optional way to support the work we do. Find out more.

TÁ SÉ RÁITE ag úinéir caifé i nGaeltacht Chonamara nach ndéanfaidh an cinneadh ón rialtas an cháin bhreisluacha (CBL) a laghdú ó mhí Iúil 2026 ar aghaidh mórán difríocht don ardú costais eile atá aige.

Deir úinéir caifé An Pota, Diarmuid Ó Mathúna, nach mbeidh an t-airgead taisce rómhór nuair a thagann laghdú na cánach isteach, toisc go bhfógraíodh ardú ar an mbun-ráta pá agus ar íocaíochta pinsin d’oibrithe sa Bhuiséad.

Bunaithe ar an mata atá déanta aige, creideann Ó Mathúna go mbeidh coigilteas thart ar €7,000 in aghaidh bliana amháin nuair a laghdaíonn an ráta CBL ó 13.5% go 9%. Ach mar gheall ar na híocaíochta breise pinsin agus bun-ráta pá a fógraíodh sa bhuiséad, beidh sé thíos thart ar €14,000.

“Ní féidir linn an gearradh [don CBL] a chur ar aghaidh do chustaiméirí toisc go bhfuil costais eile ag ardú. Beidh mé níos measa as,” a dúirt sé.

“Táimid séasúrach anseo agus bíonn rudaí gnóthach sa samhradh ach éiríonn le rudaí a bheith níos ciúine ag deireadh Mí Lúnasa ar aghaidh.”

“Tá sé deacair daoine a fháil a bheith ag obair mar ghairm anseo agus bíonn muid ag braith ar dhaoine atá san ollscoil nó atá ag iarraidh post don samhraidh.”

“Uaireanta bím mar fhreastalaí ar an urlár i m’aonair gan aon duine liom agus is é sin ceann de na deacrachtaí a bhíonn againn.”

Ag labhairt ar chúrsaí airgeadais, dúirt Ó Mathúna go mbíonn sreabhadh airgid deacair i mí Eanáir agus i mí Feabhra, agus nach éiríonn leis An Pota a bheith níos gnóthaí arís go dtí saoire na Cásca.

“Beidh muid ag íoc an ráta CBL níos airde go dtí mí Iúil agus tá sé sin deacair nach mbeidh an ráta eile ag tíocht isteach le haghaidh céithre mhí eile [ó ham na Cásca],” a dúirt sé.

Bunaithe ar fhigiúirí ó Fáilte Ireland, tá an mhéid turasóirí tar éis titim in Éirinn agus bíonn tionchar aige sin ar chúrsaí gnó, go háirithe sa Ghaeltacht.

Dúirt Ó Mathúna go bhfuil an mhéid daoine a bhíonn ag teacht ó Mheiriceá níos ísle ná mar a bhí agus is iad muintir na Fraince agus na Gearmáine a bhíonn ag teacht ar thuras go dtí an Ghaeltacht i rith an tsamhraidh.

“B’fhéidir mar gheall ar chúrsaí Trump, Iosrael agus an Phalaistín, níl mórán daoine ó Mheiriceá ag taisteal anseo a thuilleadh. Tá fadhbanna ann chomh maith le costas ard lóistín agus táimid mí-iomaíoch ar bhealach,” a dúirt sé.

Ina theannta sin, dúirt Ó Mathúna go bhfuil sé sásta leis an gcinneadh ón rialtas an cháin bhreisluacha a ísliú.

“Cuirimid fáilte roimh an mbeart seo, agus bhíomar ag troid agus ag feacthasaíocht ar a shon le tamall,” a dúirt Ó Mathúna.

“Tá am eisceachtúla ann anois agus ta níos mó dúshláin ann ná mar a bhí, fiú i rith am Covid. Tá praghasanna ag ardú do dhaoine agus tá go leor áiteanna ag dúnadh mar gheall air sin, so táimid an-bhuíoch as.”

“Tá súil agam go dtabharfaidh an cinneadh seo maidir leis an CBL muinín do gnóthaí atá ag streachailt an fód a sheasamh agus go bhfanfaidh siad oscailte.”

Tá tacaíocht á fháil ag Beartas Gaeltachta The Journal ón Scéim Tuairiscithe ar Dhaonláthas Áitiúil

View 6 comments Send Tip or Correction var newest_articles = [{"id":7213432,"title":"Seven people injured, including two children, in arson attack on Dublin city home","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/clanbrassil-cose-dublin-8-fire-arson-attack-7213432-Nov2026\/","stats":" 4,498 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/dublin-8\/news\/","name":"Dublin 8"},"image":" ","no_image":""},{"id":7213452,"title":"Judge criticises aspects of new legal aid scheme as 'grossly unfair' and 'demonstrably illogical'","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/legal-aid-fee-scheme-row-jim-ocallaghan-7213452-Nov2026\/","stats":" 5,164 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/legal-aid-row\/news\/","name":"legal aid row"},"image":" ","no_image":""},{"id":7213356,"title":"T\u00e1naiste wants to find 'resolution' to public sector strike before major EU summit lands in Dublin","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/public-sector-strike-ireland-8-7213356-Nov2026\/","stats":" 2,160 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/strike-pending\/news\/","name":"strike pending"},"image":" ","no_image":""},{"id":7213392,"title":"Ryanair's Michael O'Leary has called for a two-drink limit at airport bars \u2013 do you agree?","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/michael-oleary-ryanair-airport-two-drink-limit-poll-7213392-Nov2026\/","stats":" 7,717 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/the-daily-poll\/news\/","name":"The Daily Poll"},"image":" ","no_image":""},{"id":7213393,"title":"HSE failed to ensure that thousands of children under six received vital health checks","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/under-six-children-health-checks-hse-report-7213393-Nov2026\/","stats":" 1,410 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/health-checks\/news\/","name":"health checks"},"image":" ","no_image":""},{"id":7213368,"title":"Noel McNamara to become Leinster head coach after Leo Cullen departs at end of the season","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/noel-mcnamara-to-succeed-leo-cullen-as-leinster-head-coach-2-7213368-Nov2026\/","stats":" 2,472 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/appointment\/news\/","name":"Appointment"},"image":" ","no_image":""},{"id":7212744,"title":"The FOI Files: Is Coimisi\u00fan na Me\u00e1n investigating social media companies for dangerous driving videos?","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/the-foi-files-coimisiun-na-mean-social-media-investigations-7212744-Nov2026\/","stats":" 904 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/the-foi-files\/news\/","name":"The FOI Files"},"image":" ","no_image":""}]; var popular_articles = [{"id":7212412,"title":"SuperValu says refrigeration cyberattack \u2018fully resolved\u2019 as stores restock chilled and frozen food","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/supervalu-cyber-incident-13-stores-fridges-7212412-Nov2026\/","stats":" 61,381 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/cyberattack\/news\/","name":"Cyberattack"},"image":" ","no_image":""},{"id":7212317,"title":"Jack Chambers says public sector unions plan for strike day on 12 November 'extremely regrettable'","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/unions-meet-to-consider-another-day-of-strike-action-in-public-sector-7212317-Nov2026\/","stats":" 45,326 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/no-agreement\/news\/","name":"no agreement"},"image":" ","no_image":""},{"id":7212292,"title":"'Much-loved and inspirational' Irish Olympian Ciara Mageean to be laid to rest tomorrow","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/ciara-mageean-funeral-details-co-down-athlete-7212292-Nov2026\/","stats":" 25,149 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/co-down\/news\/","name":"co down"},"image":" ","no_image":""},{"id":7212837,"title":"Former Irish rugby star Brendan Mullin pleads not guilty to Brown Thomas perfume theft","permalink":"https:\/\/www.thejournal.ie\/brendan-mullin-court-case-perfume-theft-7212837-Nov2026\/","stats":" 24,645 Views ","primary_tag":{"slug":"https:\/\/www.thejournal.ie\/courts\/news\/","name":"Courts"},"image":" ","no_image":""}]; if( typeof(current_post_id) != 'undefined' && !isNaN(current_post_id)) { var current_article_id = current_post_id; } else { var current_article_id = 6838917; } jQuery(document).ready(function($){ var div_read_next = $('#storage_read_next_bottom'); if (typeof readNext != 'undefined') { readNext.display_read_next_block(div_read_next); } }); Embed this post To embed this post, copy the code below on your site

600px wide <iframe width="600" height="460" frameborder="0" style="border:0px;" src="https://www.thejournal.ie/https://www.thejournal.ie/buisead-6838917-Oct2025/?embedpost=6838917&width=600&height=460" ></iframe>

400px wide <iframe width="600" height="460" frameborder="0" style="border:0px;" src="https://www.thejournal.ie/https://www.thejournal.ie/buisead-6838917-Oct2025/?embedpost=6838917&width=400&height=460" ></iframe>

300px wide <iframe width="600" height="460" frameborder="0" style="border:0px;" src="https://www.thejournal.ie/https://www.thejournal.ie/buisead-6838917-Oct2025/?embedpost=6838917&width=300&height=460" ></iframe>

By continuing, you are indicating that you accept our Terms of Service and Privacy Policy .

View original story

Reporting by Concubhar Ó Liatháin for The Journal , funded by the Local Democracy Reporting Scheme. Republished by News Room under the scheme’s reuse permission.

About News Room →